Dünyaca tanınmış birçok meşhur markanın ana vatanı Amerika Birleşik Devletleri’dir. Ülkede yüksek teknolojili ve inovatif ürünlerin geliştirildiği Silikon Vadisi benzer halde merkezler bulunmaktadır. Bu tür fırsatlar sebebiyle birçok ustalaşmış ABD’de çalışmak istemekte.

Amerika’da çalışmak isteyen kişiler, emek harcama vizesi (İngilizce: work/employment visa) almalıdır. Vizeler, göçmen olmayan vizeler ve göçmen vizeleri şeklinde iki ana kategoride toplanmaktadır. Çalışma vizeleri her iki kategoride de yer alır.

Ülkede belirli bir süre çalışmak isteyen kişilerin, göçmen olmayan vizeler kategorisinde yer edinen, geçici emek harcama vizesi (temporary employment visa) alması gerekir. Bu vize sahipleri, geçici işçi/çalışan (temporary worker) statüsü kazanır.¹

Uzun soluklu kalmak ve çalışmak isteyenler, göçmen vizelerine başvurmalıdır. İstihdam temelli göçmen vizesi (employment-based immigrant visa) sahipleri sürekli işçi/çalışan (permanent worker) statüsü kazanır. Her mali yılda averaj 140.000 kişiye bu tür göçmen vizesi alma hakkı tanınır. 5 değişik kategoride yabancı kişilerin ülkede kalıcı olarak çalışmasını izin verilir.²

Amerika oturma izni ile ilgili yazımızı okuyarak lüzumlu belgeler ve işlem süreci hakkında informasyon alabilirsiniz.

Geçici emek harcama vizeleri, belirli bir süre için verilir ve kalıcı yada müddetsiz değildir. Her vize türüne bakılırsa değişim izah edebilir. Geçici emek harcama vize türlerinden bazıları şunlardır:¹

• H-1B hususi mesleğe haiz kişiler: Alanında yüksek eğitim görmüş ustalaşmış kişiler.
• H-2A geçici ziraat işçileri: Mevsimlik ziraat işçilerini kapsar.
• H-2B geçici ziraat dışı işçiler: Ziraat dışı işlerde çalışacak geçici işçiler.
• H-3 stajyerler: Tıp haricinde diğeri mesleklerde ülkede yetişim görmek isteyenler.
• L şirket içi transferler: İşverenin ABD’deki şubesine geçirme olan yabancı uyruklu kişiler.
• O görkemli yetenekliler: bilim, sanat, spor benzer halde alanlarda görkemli kabiliyete yada başarılara haiz kişiler.
• P (P1-P2-P3) sporcu, şov grubu üyeleri: Internasyonal üne haiz bir sporcu, atlet yada bir şov grubuna üye olanlar.

Almanız gereksinim duyulan vize türü ile ilgili detayları ABD Büyükelçiliğinden yada Konsolosluğundan detaylı bir halde öğrenebilirsiniz.

Amerikan doları hesap bilgilerinizle:

• Amerika’daki bankalardan kesintisiz USD alabilirsiniz.
• ABD’ye yapacağınız ACH transferleri için 0,39 USD durağan(durgun) ücret ödersiniz.
• ABD’de geçerli bir ikamet adresiniz var ise Wise kart sahibi olabilirsiniz. Bu kart, Wise hesabınıza bağlıdır ve bakiyenizi günlük ihtiyaçlarınızda kullanmanıza olanak sağlar.

Parasız Kaydol! 💰

Amerika’da emek harcama izni

Çalışma amaçlı vizelerde, işveren yetkili makamlara başvurarak yabancı uyruklu kişileri istihdam edeceğine dair lüzumlu izinleri evvelinde alır. Bireysel vize başvurusu esnasında bu belgeler talep edilir. Belirli bir işveren için çalışılmasına olanak tanıyan bir vizeye (göçmen olmayan H-1B vizesi vb.) haiz olunması durumunda, emek harcama izin belgesi (Employment Authorization Document – EDA) alınmasına gerek kalmamıştır.³

Çalışma izni (EDA – work permit) ülkeye çalışmak maksadıyla giriş yapmamış kişilerden istenebilir. Sözgelişi, göçmen olmayan vize sahibi internasyonal öğrencilerin, araştırmacıların yada mültecilerin, ülkede geçici olarak çalışmak istemeleri durumunda emek harcama izni (EDA) için başvurmaları gerekebilir.⁴

Amerika’da emek harcama izni iyi mi alınır?

Çalışma vizesinin alınabilmesi için ilk olarak işveren ABD Vatandaşlık ve Göçmenlik Bürosuna (USCIS) dilekçeyle başvurmalıdır. Vizeye başvurabilmek adına bu dilekçenin yetkili makamlarca onaylanmış olması gerekir. Ek olarak bazı geçici işçi/çalışan vize türlerine başvurabilmek için işveren ABD Çalışma Bakanlığından (DOL) işçi sertifikası (labor certification) yada diğeri onayları almış olmalıdır.¹

USCIS, göçmen olmayan işçiler için dilekçeyi (Biçim I-129) onayladıktan sonrasında vize için müracaat yapılabilir. Müracaat süreciyle ilgili atılacak adımlar şu şekildedir:¹

• Vize için online müracaat formunun doldurulması: İnternet üstünden bir fotoğrafla beraber DS-160 Formu doldurulur, onay sayfasının çıktısı alınır.
• Randevunun alınması: ABD Elçiliğinde yada Konsolosluğunda yapılacak karşı karşıya görüşme için buluşma alınmalıdır.
• Ücretin ödenmesi: 190 dolar müracaat tutarı ödenir, ücret iadesi yapılmaz. Vizeye bağlı olarak ek ücretler olabilir.
• Lüzumlu belgelerle beraber istenebilecek ek belgelerin toplanması: Yazımızın devamında bulabilirsiniz.
• Vize görüşmesine katılım: Görüşme esnasında yetkili şahıs vize için uygunluk durumunu denetim eder ve lüzumlu bilgilendirmeleri yapar.
• Pasaportun teslimi: Onay durumunda emek harcama vizeli geçişlik başvuran kişiye gönderilir.

Böylece alıcıya ulaşacak meblağdan güvenilir olur, tatsız sürprizlerle karşılaşmazsınız.
İşlem tutarıni ve döviz çevriminde kullanılan kuru net olarak görebilirsiniz.

Çalışma vizesi türüne bakılırsa hazırlanacak belgelerde değişimler olabilir. Yalnız, genel olarak vize görüşmesinden ilkin hazırlanması gereksinim duyulan belgeler şunlardır:¹

• Geçişlik
• Göçmen olmayan vizeler başvurusu, DS-160 formunun onay sayfası
• Ücret ödeme dekontu
• Biyometrik fotoğraf
• Dilekçe kabul numarası (I-129 yada I-797 formlarında yer alır)
• L vize adayları için I-129S formu

Vize görüşmesinde ek belgeler de istenebilir. H-1B ve L vizelerine başvuranlar hariç, kişilerin kendi ülkeleriyle olan kuvvetli bağlarını ispatlamaları beklenir. Bu bağlar, geçici süreyle çalışmalarının peşinden ülkelerine geri döneceklerine dair kanıt niteliğindedir. Bunlar, şu belgeler olabilir:¹

• Sürekli kalınan ikametgah adresi
• Aile bağları
• Ekonomik durum
• Uzun dönemli planlar

Çalışma vizesinin göçmen ve göçmen olmayan vize türlerine bakılırsa istenilen belgelerde değişim izah edebilir. Her türlü vize işlemleriniz için ABD Büyükelçiliğine yada Konsolosluğuna danışmanız ve ABD Vatandaşlık ve Göçmenlik Bürosunun(USCIS) web sayfasını incelemeniz yararınıza olabilir.

Çalışan olarak değil de yatırım yapmak suretiyle ABD’ye gitmeyi düşünüyorsanız Amerika’da şirket oluşturmak yazımızı okuyarak lüzumlu prosedürler hakkında informasyon alabilirsiniz.

Amerika emek harcama vizesi iyi mi alınır?

Çalışma vizesi için Amerikan Elçiliğine yada Konsolosluğuna başvurulur. Müracaat öncesi lüzumlu belgeleri hazırlanıp görüşme randevusu alınır. Randevuya katılarak yetkililerle yapılacak görüşmenin peşinden vize için uygunluğa karar verilir. Yazımızın önceki bölümlerine göz atarak lüzumlu belgeler ve yapılacak işlemler hakkında düşünce edinebilirsiniz.

Amerika’da çalışmak için şartlar

Her vize türünün kendine özgü şartları olabilir. Sözgelişi, hususi mesleğe haiz kişilere verilen H-1B vizesi için lüzumlu şartlar şunlardır:¹

• İş, kuramsal ve ergonomik olarak uzmanlık gerektirmelidir.
• İş için lüzumlu olan lisans yada yüksek lisans eğitimi alınmış olmalıdır.

Bazı vize türlerinde kota söz mevzusudur. Sözgelişi, H-1B vizesinde senelik 65.000 dilekçelik kota mevcuttur. ABD üniversitelerinden lisans yada yüksek lisans eğitimi almış yabancı kişiler için 20.000 ek dilekçe kontenjanı ayrılır. Bu sayı mevcut kotaya dahil değildir. H-1B vizesi 3 yıl geçerlidir. Bu süre süresince ülkede çalışılabilir. Vizeyi 6 yıla kadar uzatmak mümkündür. Müracaat öncesi bu biçim hususi şartlar olup olmadığının öğrenilmesi yararlı olacaktır.⁵

Çalışma şartlarının haricinde konaklama ile ilgili merak ettikleriniz var ise Amerika’da ev kiraları yazımızı okuyarak şehirlere bakılırsa fiyatlara göz atabilirsiniz.

Amerika’ya çalışmak için iyi mi gidilir?

Ilk olarak, işveren sizin adınıza dilekçe (I-129 formu) doldurup USCIS’e müracaat etmelidir. USCIS’in başvuruyu kabul etmesinin peşinden vize işlemleri için elçiliğe başvurabilirsiniz. Bu da ABD’ye gitmeden ilkin çalışacağınız işi ayarlamanız gerektiği anlamı taşır. Onaylanmış I-129 formu olmadan emek harcama vizesine başvurmanız güç olabilir.

Gezgin vizesi ile ülkeye girmeniz durumda yasal olarak çalışamazsınız. Emek vermeyi düşünüyorsanız ilgili resmi makamlara başvurmalısınız.

Amerika’da çalışmak isterim

Yeteneklerinize ve koşullara bağlı olarak yapacağınız plan dahilinde Amerika’ya gidip çalışmanız mümkündür. Aşağıdakilerden biri olarak ABD’ye giriş yapabilirsiniz:⁶

• Geçici yada sürekli çalışan/işçi
• İş maksadıyla geçici ziyaretçi

Yabancı öğrenciler belirli koşulları sağlamak koşuluyla ABD’de çalışabilirler. Bunun en iyi örneklerinden biri Work and Travel programıdır.

Work and Travel yazımızı okuyarak bu programla ilgili koşullara ve iyi mi müracaat yapılacağına dair informasyon alabilirsiniz.

Amerika’da yaşamak ve çalışmak

Amerika’daki emek harcama koşullarıyla ilgili bazı örnekler şu şekildedir:

• Ülke genelinde federal kanunlara bakılırsa asgari saatlik ücret 7,25 dolardır. 20 yaş altı için 4,25 dolardan azca olması olanaksız. Eyaletlerin alacağı kararlara bakılırsa asgari ücrette değişim olabilir.⁷
• Haftalık emek harcama süresi 40 saattir. Bunun üstündeki sürelerde fazla mesai ödemesi yapılabilir. Hafta sonu ve gece mesaisi için ek ödeme söz mevzusu olabilir.⁸
• Ülkede 11 resmi dinlence bulunur. Tatiller için ödeme yapılıp yapılmayacağı çalışan ve işveren arasındaki sözleşmeye bağlıdır.⁹
• Çalışanlar, eşit işe eşit ücret, dinlence yapma, ayrımcılığa maruz kalmama benzer halde bir ekip hakka haizdir.¹⁰

Amerika’daki yaşam koşulları ile ilgili bazı örnekler ise şu şekildedir:¹¹

Tablodaki bilgiler, 22.08.2022 tarihinde Numbeo’dan alınan averaj averaj değerlerdir.

Amerika’da yasamak yazımızı okuyarak ülkedeki yaşam koşullarıyla ilgili daha detaylı bilgiler alabilirsiniz.

Amerikan doları hesap bilgilerinizle:

• Amerika’daki bankalardan kesintisiz USD alabilirsiniz.
• ABD’ye yapacağınız ACH transferleri için 0,39 USD durağan(durgun) ücret ödersiniz.
• ABD’de geçerli bir ikamet adresiniz var ise Wise kart sahibi olabilirsiniz. Bu kart, Wise hesabınıza bağlıdır ve bakiyenizi günlük ihtiyaçlarınızda kullanmanıza olanak sağlar.

Parasız Kaydol! 💰

Yazıda kullanılan kaynaklar:

1. Temporary Worker Visas – Travel State
2. Employment-Based Immigrant Visas – Travel State
3. Employment Authorization Document – USCIS
4. Visitors Living in the U.S. – USA GOV
5. H-1B Specialty Occupation – USCIS
6. Find a Job – USA GOV
7. Minimum Wage – DOL
8. Overtime – DOL
9. Holiday Hisse – DOL
10. Employee Rights – EEOC
11. Cost of Living in USA – Numbeo

Kaynaklar, 9.9.2022 tarihinde denetim edildi.